|
Krok 1: Uzyskaj numer identyfikacyjny firmy
Zanim firma zacznie stosować kody kreskowe, powinna stworzyć standardowe numery identyfikacyjne GS1, które zostaną odzwierciedlone w postaci kodów kreskowych. Pierwszym krokiem do zbudowania numeru, który identyfikuje produkty w opakowaniach detalicznych (GTIN-13) jest uzyskanie numeru jednostki kodującej w Instytucie Logistyki i Magazynowania - polskiej organizacji krajowej GS1. Numer jednostki kodującej wraz z prefiksem 590 stanowi identyfikator firmy w skali świata. Ponadto za pomocą tego prefiksu tworzy się unikalne numery identyfikacyjne GS1. W celu uzyskania numeru, zapraszamy do części Numery i kody kreskowe GS1.
Krok 2: Nadaj numery swoim jednostkom handlowym
Po otrzymaniu numeru jednostki kodującej GS1, firma jest gotowa do rozpoczęcia nadawania numerów swoim jednostkom handlowym (produktom lub usługom), jednostkom logistycznym, zasobom zwrotnym, zasobom indywidualnym lub relacjom usługowym. Numery należy nadawać kolejno i prowadzić ich ewidencję - ILiM nie prowadzi ewidencji poszczególnych numerów produktów.
W sytuacji, gdy firma uzyskała pulę do 100 numerów, w miejsce T1 i T2 firma wpisuje kolejne numery, począwszy od 00, a kończąc na 99.
Krok 3: Dokonaj wyboru metody nadruku kodów kreskowych
Po pierwsze należy określić rodzaj kodowanych towarów oraz typ informacji - stałe lub zmienne. Przykładem stałej informacji jest numer identyfikacyjny produktu ? GTIN. Przykładem informacji zmiennej jest numer partii produkcyjnej.
Jeżeli w postaci kodu kreskowego przedstawiony jest numer GTIN i firma będzie potrzebować dużej liczby etykiet z kodem, najlepszym rozwiązaniem jest zwrócenie się do zakładu poligraficznego / drukarni, które drukują etykiety. W przypadku małej liczby koniecznych etykiet lub etykiet zawierających zmienne informacje, najlepszym rozwiązaniem będzie zakup drukarki laserowej lub termotransferowej do biura bądź magazynu (w zależności od tego, gdzie będzie miał wydruk etykiet).
Krok 4: Wybierz miejsce skanowania kodów
Rodzaj kodu kreskowego, jego lokalizacja oraz jakość zależą od tego, gdzie kod będzie skanowany. Istnieją cztery podstawowe miejsca skanowania kodów kreskowych na jednostkach handlowych:
1. w punkcie sprzedaży detalicznej 2. w dystrybucji ogólnej 3. zarówno w punkcie sprzedaży detalicznej, jak i w dystrybucji ogólnej 4. miejsca specjalne np. znakowanie sprzętu medycznego
Po ustaleniu miejsca skanowania kodów, możliwe jest zdefiniowanie właściwych wytycznych, dotyczących generowania tego kodu. Na przykład, jeżeli kod będzie skanowany w punkcie sprzedaży detalicznej, konieczne będzie zastosowanie symboliki EAN/UPC. Kod powinien mieć jednak wymiary umożliwiające jego skanowanie w dystrybucji.
Szczegółowe informacje na ten temat są dostępne w Rozdziale 5 i 6 dokumentu "Specyfikacje ogólne GS1", który znajduje się w zakładce Publikacje.
Krok 5: Dokonaj wyboru kodu kreskowego
Poniżej zamieszczamy kilka wskazówek pomocnych w wyborze rodzaju kodu kreskowego:
- Produkty, których kody będą skanowane w punkcie sprzedaży detalicznej, muszą być oznakowane symbolem EAN/UPC.
- Dodatkowe informacje typu numer partii produkcyjnej, data ważności, masa netto, powinny być zakodowane w symbolu GS1-128.
- W przypadku konieczności wydruku kodu z numerem GTIN na tekturze falistej dla jednostek handlowych hurtowych, właściwe będzie użycie kodu ITF-14
Szczegółowych porad w tym zakresie udzielają nasi Konsultanci.
Krok 6: Wybierz wielkość kodu kreskowego
Po dokonaniu wyboru rodzaju kodu kreskowego oraz informacji koniecznych do zakodowania, rozpoczyna się etap projektowania kodu. Wymiar kodu będzie zależał od użytej symboliki, miejsca skanowania kodu i sposobu nadruku.
Symbole EAN/UPC
Symbole EAN/UPC różnią się od kodów ITF-14 oraz GS1-128, ponieważ do ich odczytu służą skanery wielokierunkowe, stosowane w punktach sprzedaży detalicznej. To oznacza, że w przypadku symboli EAN/UPC istnieje zależność pomiędzy ich wysokością i szerokością. Modyfikacja jednego wymiaru, niesie za sobą proporcjonalną zmianę drugiego wymiaru. Ze względu na tę zależność, symbole EAN/UPC mają określoną wysokość i szerokość nominalną. Dopuszczalne są wymiary stanowiące od 80% do 200% wymiarów nominalnych kodów. Należy unikać skracania (zmniejszania wysokości, bez proporcjonalnego zmniejszenia szerokości) symboli EAN/UPC, ponieważ może mieć to negatywny wpływ na proces skanowania symboli przez skanery wielokierunkowe w punktach sprzedaży detalicznej. W sytuacji wykorzystywania symboli EAN/UPC zarówno w logistyce (wysyłka i dystrybucja), jak i w punkcie sprzedaży detalicznej, współczynnik powiększenia może osiągnąć wartość pomiędzy 150% a 200%. Za przykład może posłużyć symbol na pudle tekturowym, służącym jako opakowanie sprzętu większych rozmiarów (odbiornika telewizyjnego lub kuchenki mikrofalowej). Szczegółowe informacje na ten temat są dostępne w publikacji ?Jak unikać błędów w kodowaniu towarów? (link poniżej), w zakładce Publikacje.
Symbole ITF-14 oraz GS1-128
Symboliki ITF-14 oraz GS1-128 również posiadają ściśle określone wymiary. Najczęściej wymiary te definiuje się za pomocą szerokości symbolu oraz tzw. Wymiaru X. Szczegółowe wytyczne są dostępne w Rozdziale 5 dokumentu "Specyfikacje ogólne GS1", w zakładce Publikacje.
Proces wydruku
Ostatnim ważnym aspektem w zakresie doboru właściwego wymiaru symbolu kodu kreskowego jest ocena możliwości, jakie daje wybrany proces wydruku. Wymiar minimalny oraz właściwa wartość BWR (symetryczne zmniejszenie szerokości każdej kreski kodu o tę samą wartość) różnią się w zależności od procesu wydruku, a nawet od rodzaju użytej prasy drukarskiej. Drukarnie powinny ustalić minimalny współczynnik powiększenia oraz BWR w taki sposób, aby drukowane kody miały powtarzalną właściwą jakość.
Krok 7: Sformatuj tekst towarzyszący kodowi kreskowemu
Tekst (interpretacja kodu kreskowego czytelna dla ludzi) znajdujący się pod kodem kreskowym odgrywa ważną rolę w momencie uszkodzenia symbolu kodu lub jego słabej jakości. Poniżej zamieszczamy kilka najczęściej pojawiających się pytań i odpowiedzi na ten temat:
Czy istnieją wymagania dotyczące wymiaru interpretacji czytelnej dla ludzi?
Pierwotnie dla symboli EAN/UPC dopuszczalna była wyłącznie czcionka OCR-B. Obecnie możliwe jest jednak stosowanie dowolnego rodzaju czcionki, o ile jest ona czytelna. Szczegółowe informacje na ten temat są dostępne w Rozdziale 5 Specyfikacji ogólnych GS1. Dokument jest dostępny na stronie www.gs1pl.org, w zakładce "Publikacje, szkolenia, konferencje". Te same wytyczne w odniesieniu do symboli ITF-14 oraz GS1-128 są dostępne w Rozdziale 5 dokumentu "Specyfikacje Ogólne GS1".
Czy interpretacja czytelna dla ludzi powinna znajdować się nad czy pod symbolem kodu kreskowego?
Jest to uzależnione od rodzaju stosowanego symbolu. Rozdział 5 dokumentu "Specyfikacje Ogólne GS1" opisuje zasady dla symboliki EAN/UPC. Te same zasady dla kodów ITF-14 oraz GS1-128, w przypadku których możliwe jest umieszczenie tekstu zarówno pod, jak i nad kodem, zostały opisane w Rozdziale 5.
Czy ważny jest układ graficzny interpretacji czytelnej dla ludzi pod kodem kreskowym?
Tak. Wytyczne dla symboli EAN/UPC są takie, jak w pytaniu powyżej. Odstępy w interpretacji czytelnej wzrokowo pod symbolami ITF-14 oraz GS1-128 sprawiają, że tekst łatwiej się czyta. O ile odstępy są uzasadnione w interpretacji czytelnej dla ludzi, o tyle nie wolno ich przedstawiać w postaci kodu kreskowego GS1.
W symbolu GS1-128 Identyfikatory Zastosowania są opatrzone nawiasami. Czy powinny tam być oraz czy są zakodowane w symbolu kodu kreskowego?
Wszystkie Identyfikatory Zastosowania muszą być ujęte w nawiasach wyłącznie w postaci czytelnej dla ludzi - nie są zakodowane w kodzie kreskowym (Rozdział 5 dokumentu "Specyfikacje Ogólne GS1").
Ile cyfr drukowanych jest poniżej symbolu EAN/UPC w części czytelnej dla ludzi?
Poniżej symbolu UPC-A musi być bezwzględnie zawsze 12 cyfr. Poniżej symbolu EAN-13 musi być bezwzględnie zawsze 13 cyfr. Poniżej symbolu UPC-E oraz EAN-8 musi być bezwzględnie zawsze 8 cyfr.
Krok 8: Wybierz kolor kodu kreskowego
Optymalnymi kolorami dla kodu kreskowego są czarne kreski i białe spacje. W przypadku chęci zastosowania innych kolorów, konieczne jest wzięcie pod uwagę poniższych wskazówek:
- kreski w kodzie powinny być ciemne (np. czarne, ciemnoniebieskie, ciemnobrązowe, ciemnozielone)
- wszystkie kreski powinny zawsze być tego samego koloru, najlepiej w kolorach podstawowych
- w kodzie kreskowym wymagane jest jasne tło dla spacji (np. białe)
- oprócz jasnego tła, możliwe jest również zastosowanie kolorów w odcieniu czerwieni. Kolor czerwony nie może bć jednak użyty w odniesieniu do kresek. Dotyczy to także koloru pomarańczowego, różowego, brzoskwiniowego i jasnych odcieni żółtego. Większość skanerów kodów kreskowych wykorzystuje czerwone światło i odczytanie czerwonych kresek byłoby niemożliwe, ponieważ tekst stałby się niewidoczny.
- w wielu przypadkach tło kodu nie jest nadrukowywane. Jest to kolor warstwy spodniej, która jest drukowana. Jeżeli tło symbolu jest drukowane poniżej kresek, to do wydruku tła powinno się zastosować kolor jednolity
- jeżeli używa się wielu warstw atramentu w celu zmniejszenia przezroczystości tła, każda warstwa powinna być nadrukowana przy użyciu jednolitego koloru.
Szczegółowe wskazówki znajdują się w broszurach "Jak unikać błędów w kodowaniu towarów" w zakładce Publikacje.
Krok 9: Wybierz lokalizację kodu kreskowego
Mówiąc o lokalizacji symbolu, odnosimy się do umiejscowienia tego symbolu w projekcie opakowania lub etykiety. Dokonując wyboru lokalizacji symbolu, należy rozważyć proces pakowania, aby mieć pewność, że symbol nie ulegnie zakryciu lub zniszczeniu (np. na zgięciu pudełka tekturowego, pod kolejną warstwą opakowania, itp.). Dokument "Specyfikacje ogólne GS1", dostępny w zakładce Publikacje, obejmuje szczegółowe informacje na temat prawidłowego umieszczania symbolu kodu kreskowego na opakowaniu:
- Budowa etykiety logistycznej - rozdział 2.2.4.4
- Zasady ogólne umieszczania symboli - rozdział 6.2
- Zasady ogólne umieszczania symboli dla produktów przechodzących przez punkt sprzedaży detalicznej - rozdział 6.3
- Zasady dla szczególnych typów opakowań - rozdział 6.4
- Umieszczanie symboli na odzieży i akcesoriach odzieżowych - rozdział 6.5
- Ogólny format etykiet dla odzieży i akcesoriów odzieżowych - rozdział 6.6
- Zasady ogólne umieszczania symboli dla jednostek w dystrybucji - rozdział 6.7
Po podjęciu decyzji w zakresie właściwego umieszczenia symbolu, należy skontaktować się z drukarnią w celu ustalenia właściwej orientacji symbolu. Jest to konieczne, ponieważ wiele procesów drukowania wymaga, aby kody były drukowane w odpowiedniej orientacji, zgodnej z kierunkiem drukowania siatki lub arkusza.
Jeżeli jest to możliwe, to w procesie wydruku fleksograficznego kreski kodu powinny biec równolegle do kierunku siatki prasy, czyli w orientacji "płotkowej". Jeżeli wymagane jest, aby kreski biegły prostopadle do kierunku drukowania, czyli w orientacji "drabinkowej", to należy próbować uniknąć zniekształcenia symbolu na obwodzie formy drukowej.
Kiedy używany jest sitodruk lub rotograwiura, to należy symbole ustawić równolegle do struktury komórkowej sita lub grawiury płyty w celu uzyskania możliwie najrówniejszych krawędzi kresek.
Krok 10: Przygotuj plan kontroli jakości wydruku kodów kreskowych
Test ISO/IEC 15416 Bar Code Print Quality Test Specifications for Linear Symbols opisuje metodę oceny jakości symboli kodów kreskowych po ich wydrukowaniu. Weryfikator zgodny z ISO odczytuje symbol w taki sam sposób, jak robi to skaner, ale dodatkowo ocenia stopień jakości symbolu. GS1 wykorzystuje ISO/IEC, ale precyzuje minimalną ocenę konieczną dla każdego kodu kreskowego GS1 w zależności od symboliki, miejsca użycia i zakodowanych danych. Oprócz oceny minimalnej GS1 określa również szerokość przesłony weryfikatora i długość fali. W rozdziale 5.4.2.8 dokumentu "Specyfikacje Ogólne GS1" dostępna jest lista kryteriów jakości symbolu w zależności od rodzaju symbolu, zastosowania i zakodowanych danych. Firmy - użytkownicy systemu GS1 mogą sami wybrać metodę kontroli jakości kodów, ale zachęcamy do skorzystania z usługi GS1 Polska polegającej na weryfikacji jakości kodów kreskowych
|